Logo Universiteit Utrecht

Educate-it

Repository: Figshare

Of je nu inspiratie op wilt doen of je cursus efficiënter wilt voorbereiden, het is mogelijk met de onderwijsrepository figshare: een platform om digitaal onderwijsmateriaal duurzaam op te slaan en beter vindbaar te maken.

  • Zelf bepalen wat je deelt, en met wie je deelt
  • Gemakkelijk samenwerken aan onderwijsmateriaal
  • Met één klik integreren in je leeromgeving of delen op social media
figshare

Binnen de Universiteit Utrecht wordt met veel inspanning van docenten onderwijsmateriaal ontwikkeld. Of het nu gaat om ‘traditionele’ vormen als presentaties of om ‘innovatieve’ vormen als e-modules: de hoeveelheid materiaal groeit. Sommige materialen, zoals e-lectures, worden centraal bewaard. Andere materialen staan op harde schijven of USB-sticks.

Dat kan beter. Onderwijsmateriaal is vaak geschikt voor hergebruik. Het scheelt veel tijd als materiaal centraal opgeslagen en goed beschreven wordt. De kwaliteit van het onderwijs stijgt als docenten niet telkens het wiel opnieuw uitvinden. Uitwisseling over de grenzen van de opleiding, faculteit, universiteit heen maakt kruisbestuiving en nieuwe samenwerkingsverbanden mogelijk.

Heb jij onderwijsmateriaal dat je binnen of buiten de UU beschikbaar wilt stellen voor hergebruik? Plaats het op de onderwijsrepository, figshare.

figshare is een gebruiksvriendelijk online platform dat wereldwijd gebruikt wordt om data op te slaan, te ontdekken en te delen. De Universiteit Utrecht gebruikt figshare als platform waarop docenten onderwijsmateriaal, dat binnen de UU wordt gemaakt, kunnen opslaan en delen. Met figshare heb je al je onderwijsmateriaal, gemakkelijk te beheren en goed vindbaar, op één plek. Je kiest zelf of je dat materiaal voor een optimale zichtbaarheid, met specifieke collega’s, of samenwerkt in een projectruimte.

Met figshare kan je onderwijsmateriaal op drie niveaus delen:

  • Gericht delen met collega’s of studenten binnen of buiten de UU
  • Delen met alle collega’s binnen de UU (vanaf eind 2018)
  • Delen met alle collega’s, studenten en andere geïnteresseerden wereldwijd

Daarnaast kun je ervoor kiezen om je materiaal te distribueren via een leeromgeving zoals Blackboard, of om direct naar figshare te verwijzen.

De Universiteit Utrecht gebruikt figshare voor het opslaan en ontsluiten van  onderwijsmateriaal (door UU docenten gemaakt). Daarnaast is het geschikt voor begeleidend materiaal wat de herbruikbaarheid van het onderwijsmateriaal vergroot. Denk aan presentaties, opdrachten, beeldmateriaal, animaties, maar dus ook cursusbeschrijvingen, handleidingen, . Voor materiaal dat elders is opgeslagen (zoals weblectures en kennisclips) geldt dat het beter vindbaar kan worden gemaakt door een link met een beschrijving op te nemen in figshare. Deze beschrijvingen (metadata) van zowel open als vertrouwelijk gepubliceerd materiaal worden door alle grote zoekmachines geïndexeerd.

Als materiaal geschikt is om open te delen (het gaat om eigen werk en er is geen sprake van copyright of privacygevoelige content), adviseert de UU om gebruik te maken van een Creative Commons licentie. De volgende licenties hebben de voorkeur: CC-BY of CC-BY-SA. Bij CC-BY sta je anderen toe om het werk waar jij auteursrecht op hebt te kopiëren, distribueren, vertonen, op te voeren en om afgeleid materiaal te maken dat op jouw werk gebaseerd is – maar uitsluitend als jij vermeld wordt als maker. De toevoeging SA geeft bovendien aan dat je anderen toestaat om van jouw werk afgeleid materiaal te maken onder de voorwaarde dat zij het onder dezelfde licentie vrijgeven als het originele werk. SA kan het vermarkten van materiaal tegengaan en stelt docenten van de UU in staat om zelf materiaal te hergebruiken in open onderwijsmateriaal dat ook een SA licentie heeft. De licentie zonder SA geniet in de meeste andere gevallen de voorkeur vanwege de optimale vindbaarheid en herbruikbaarheid.

Voor meer informatie over copyright en onderwijsmateriaal: https://www.uu.nl/organisatie/auteursrechtinformatiepunt/docenten/onderwijsmateriaal/online-onderwijsmateriaal

Voor meer informatie over creative commons: https://creativecommons.nl/

Eenmaal opgeslagen op figshare kun je materiaal gemakkelijk in andere online omgevingen gebruiken, zoals Blackboard. Dat kan door het materiaal binnen die omgeving op te nemen (embedden) met behulp van een . Omdat dit de laadtijd van de pagina’s negatief beïnvloedt adviseren wij het delen door middel van een permanente link. Materiaal dat je als vertrouwelijk hebt bestempeld kun je delen door middel van een private link.

Voor meer informatie over het delen van je materiaal: https://knowledge.figshare.com/articles/item/how-to-share-cite-or-embed-my-data

Het komt de professionele uitstraling en herkenbaarheid van je onderwijsmateriaal ten goede als gebruik wordt gemaakt van de UU huisstijl. De verschillende beeldelementen en (powerpoint)templates én de beeldbank van de UU zijn terug te vinden op: https://www.uu.nl/organisatie/huisstijl/

De Universiteitsbibliotheek is het eerste aanspreekpunt voor alle vragen over figshare. Stuur een mail aan: library@uu.nl of bel 030-2536115.

Wat gebeurt er als ik materiaal ’publish’ op Figshare?

Als je materiaal op figshare open publiceert, wordt het openbaar toegankelijk en dus ook vindbaar voor zoekmachines zoals Google. Door middel van een gebruikslicentie (creative commons) geef je aan hoe je wilt dat anderen met je materiaal omgaan. Als je materiaal op figshare als vertrouwelijk bestempeld is het afgeschermd, maar de beschrijving (metadata) wordt wel vindbaar voor zoekmachines.

 

Kan ik materiaal dat gepubliceerd is, zelf verwijderen?

Nee. Figshare werkt met persistente links (Digital Object Identifiers – DOI). Het voordeel is dat je nooit meer geconfronteerd wordt met een foutmelding van een kapotte link. Het nadeel is dat je materiaal niet zomaar kunt verwijderen. Materiaal dat wegens copyright- of privacyschending niet op figshare thuishoort, kan op verzoek altijd worden verwijderd. Materiaal dat verouderd is of ongeschikt is gebleken, kan op verzoek worden verborgen (unpublishen).

 

Kan ik materiaal aanpassen?

Ja. Je kunt altijd een andere/nieuwe versie uploaden of de beschrijving van je materiaal bijwerken. De link blijft echter ongewijzigd en zal altijd naar de meest recente versie verwijzen.

 

Waarom moet ik zoveel invullen als ik materiaal wil publiceren?

Het materiaal wordt vindbaar aan de hand van de beschrijving (metadata). De velden met een groene stip zijn verplicht om een blijvende link (DOI) aan te vragen. We adviseren de in te voeren.

 

Wil de UU dat ik open deel?

Ja, waar mogelijk. De UU wil dat onderwijsmateriaal beter vindbaar en beter toegankelijk wordt. Door te delen wordt hergebruik gestimuleerd en gefaciliteerd. Dit kan binnen de eigen instelling. Het academisch landschap verandert momenteel echter sterk. OC&W wil dat in 2025 al het onderwijsmateriaal in het Hoger Onderwijs open en online wordt gedeeld. In het licht van deze ontwikkelingen intensiveert de UU haar inspanningen om open te delen. Dit is echter geen verplichting, de docent bepaalt wat hij/zij deelt en met wie.

Voor meer informatie over open onderwijs: https://www.opensocietyfoundations.org/voices/why-open-education-matters

 

Kan ik alleen binnen de UU delen?

Niet met één druk op de knop, deze functionaliteit zal eind 2018 worden toegevoegd. Je kunt nu wel gericht delen met specifieke collega’s binnen de UU, daarvoor zijn twee opties. Materiaal dat je op figshare opslaat, kun je aanmerken als confidential. De beschrijving wordt dan wel vindbaar, maar het materiaal zelf niet. Je kunt vervolgens wel met een private link gericht met een of meerdere personen delen. Een andere optie is gebruik maken van Projects. Dit is een goede manier om feedback en samenwerking te faciliteren.

Voor meer informatie over Projects: https://knowledge.figshare.com/articles/item/how-to-use-projects-and-collaborate-on-figshare

 

Kan ik ook een hele cursus delen?

Ja. Om een cursus te delen, upload je eerst de afzonderlijke objecten. Als het om veel materiaal gaat kun je gebruik maken van de desktoploader. Vervolgens kan het materiaal gebundeld worden in een Deze kun je als zodanig een eigen beschrijving geven. Hij krijgt dan ook een eigen persistente link. Je kunt materiaal eenmalig uploaden en vervolgens kan het in een oneindige hoeveelheid Collections gebundeld worden. Dit is prettig voor herbruikbaar materiaal dat in diverse cursussen gebruikt wordt.

Voor meer informatie over Collections: https://knowledge.figshare.com/articles/item/how-to-use-collections?

 

Is er kwaliteitscontrole?

Er is geen kwaliteitscontrole op het onderwijsmateriaal of de beschrijving (metadata) ervan. De docent is hier zelf verantwoordelijk voor. Er kan altijd advies ingewonnen worden bij de Universiteitsbibliotheek via library@uu.nl.

 

Is er een klachtenprocedure?

Mochten er vragen of klachten zijn naar aanleiding van de kwaliteit, het copyright of andere kenmerken van het onderwijsmateriaal op Figshare, neem dan contact op met de Universiteitsbibliotheek via library@uu.nl.

 

Wie kan mij adviseren bij vragen over copyright?

De meest gangbare vragen worden beantwoord op de website van het Auteursrechteninformatiepunt. Neem bij twijfel contact op met de Universiteitsbibliotheek via library@uu.nl.

 

Wat gebeurt er als ik uit dienst van de UU ga?

De Universiteit Utrecht adviseert om het eigenaarschap van het materiaal bij verlaten van de UU over te dragen aan de opleidingscoördinator. De UU is immers eigenaar van het materiaal. Indien gewenst kan een kopie geplaatst worden op een (gratis) persoonlijk account op figshare.com.

 

 

 

Share